وظيفهء دوم آن است كه كار را به نظر او واگذارند و به تدبير او بسپارند تا اختلاف نظر پيدا نكنند و خواست‌هايى متفاوت نيابند و جمعشان به تفرقه نگرود . خداوند فرمود : « اگر آن را به پيامبر و به اولوالامرى كه از ايشان هستند باز مىگرداندند كسانى از آنان كه فهمش توانند كرد آن را مىدانستند » « 1 » . بدين‌سان ، خداوند واگذاردن كار را به اولوالامر زمينهء حصول آگاهى و استوارى كارها قرار داد . در عين حال ، اگر از نگاه پيكارگران چيزى درست آيد و بر فرمانده پوشيده مانده باشد آن را براى او آشكار مىسازند و نظر مشورتى خويش را در اين‌باره به او مىدهند . از همين روى ، مردم به رايزنى فراخوانده شده‌اند تا از رهگذر آن ، همان كه درست است حاصل آيد . وظيفهء سوم آن است كه به انجام آنچه فرموده است بشتابند و آن‌گاه كه نهى مىكند بازايستند ؛ چرا كه اين دو كار از لوازم فرمانبرى است . پس اگر از انجام آنچه بدان امر كرده است باز ايستند يا آنچه را از آن نهى كرده است انجام دهند ، فرمانده حق دارد آنان را بسته به وضعيتى كه دارند بر اين نافرمانى ادب كند و البته هيچ نبايد درشتى نشان دهد ؛ چه اين‌كه خداوند - تعالى - فرموده است : « پس به آن رحمتى كه از جانب خداوند است با آنان نرم شدى و اگر درشتخوى و سختدل بودى از پيرامونت مىپراكندند » « 2 » . سعيد بن مسيب روايت كرده است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و إله فرمود : « بهترين آيين شما آسان‌ترين آن است » « 3 » .

--> عصانى » . حديث با تفاوت‌هايى اندك در برخى الفاظ در منابعى چند آمده است . از آن جمله بنگريد به : مسلم ، صحيح مسلم ، ج 3 ، ص 1466 ، ش 1835 ؛ بخارى ، صحيح البخارى ، ج 3 ، ص 1080 ، ش 2797 و ج 6 ، ص 2611 ، ش 6718 ؛ ابن حبان ، صحيح ابن حبان ، ج 10 ، ص 420 ، ش 4556 ؛ ابو عوانه ، مسند ابى عوانه ( 1 ) ، ج 1 ، ص 438 ، ش 1629 ، ج 4 ، ص 399 ، ش 7084 و ص 400 ، ش 7090 ؛ بيهقى ، سنن البيهقى الكبرى ، ج 8 ، ص 155 ؛ نسائى ، السنن الكبرى ، ج 4 ، ص 431 ، ش 7816 و ص 462 ، ش 7947 و ج 5 ، ص 222 ، ش 8727 و 8727 ؛ همو ، سنن النسائى ( المجتبى ) ، ج 7 ، ص 154 ، ش 4193 ؛ ابن ماجه ، سنن ابن ماجه ، ج 2 ، ص 954 ، ش 2859 ؛ ابن حنبل ، مسند احمد ، ج 2 ، ص 252 ، ش 7428 ، ص 270 ، ش 7643 ، ص 313 ، ش 8119 ، ص 342 ، ش 8486 ، ص 386 ، ش 9003 ، ص 416 ، ش 9374 ، ص 467 ، ش 10038 ، ص 471 ، ش 10091 و ص 511 ، ش 10645 ؛ طيالسى ، مسند الطيالسى ، ص 336 ، ش 2577 ؛ ابو يعلى ، مسند ابى يعلى ، ج 11 ، ص 154 ، ش 6272 ؛ ابن حجر ، فتح البارى ، ج 13 ، ص 112 ، ش 6718 ؛ نووى ، شرح النووى ، ج 12 ، ص 223 - م . ( 1 ) . نساء / 183 . ( 2 ) . آل عمران / 159 . ( 3 ) . « خير دينكم ايسره » . حديث را بنگريد در : بخارى ، الادب المفرد ، ص 124 ، ش 341 ؛ حنبلى مقدسى ، الاحاديث -